İSTANBUL - Matematik biliminin Nobel’i kabul edilen Fields Madalyası, her dört yılda bir alanında en büyük etkiyi yapan genç matematikçilere veriliyor. 22 Ağustos Salı günü Madrid’de düzenlenecek törende, İspanya Kralı 1. Juan Carlos bu ödülü yüzyıllık Poincaré Önermesi’ni kanıtlayan Rus matematikçi Grigori Perelman’a vermesi bekleniyor. Ancak, bu ödülü alacağına kesin gözüyle bakılan Perelman, St.Petersbourg Steklov Enstitüsü’ndeki görevinden istifa ederek kayıplara karıştı. Perelman’ın matematikle ilgili bir hayalkırıklığı yaşadığı, psikolojik olarak zor bir dönemde olduğu matematikle ilişkisini kestiği belirtiliyor. Perelman’ı tanıyan Oxford Üniversitesi profesörlerinden Marcus du Sautoy, “Kimse onun nerede olduğunu bilmiyor” diyor. 
 Yüz yıllık problemi Perelman çözdü
Perelman, matematiğin en ünlü problemlerinden Poincaré Önermesi üzerine yaptığı çalışmalarla bilim dünyasında üne kavuşmuştu. 1904 yılında Fransız matematikçi Henri Poincaré’nin ortaya attığı bu önerme, ortası delikli yuvarlak bir çöreğin, (kesilmeden veya yırtılmadan) eğilerek veya uzatılarak küre şekline getirmenin mümkün olup olmadığı sorusunu irdeliyor. Önerme şu yargıya varıyor: Üç boyutlu bir küre, esasen deliksiz tek üçboyutlu bir alandır.
EŞİ GÖRÜLMEMİŞ RED
Perelman’nın bu önerme için bulduğu ve 2002’de yayımlanan kanıdı, her ne kadar matematikçilerce henüz resmen kabul edilmediyse de yaratıcılığı sayesinde hayranlıkla karşılandı. Birçok uzmana göre, Perelman’ın kanıtı muhtemelen doğru, ancak bunun bilim çevrelerinde kabul görmesi yıllar alabilir.  | | Perelman, MIT'de verdiği bir konferansta. |
Poincaré Önermesi, aynı zamanda Boston’daki Clay Matematik Enstitüsü’nün 2000 yılında ortaya koyduğu Millenium Prize ödüllerinden birinin de konusu. Enstitü, ilk doğru kanıdı bulan kişiye 1 milyon dolarlık bir ödül verecek. Önermeyi çözen Perelman, madalyalar veya para ödülüyle pek ilgilenmediğini yakın çevresine sızdırmıştı.
LANETLİ ÖDÜL FIELD’S MADALYASI
Fields Madalyası reddedilirse, bu tarihte bir ilk olacak. Alman matematikçi Alexander Grothendieck 1966 yılında, Sovyetler Birliği’nin Doğu Avrupa’da gerçekleştirdiği askeri müdaheleye tepki olarak bu ödülü Moskova’da almayı reddetmiş, ancak daha sonra kabul etmişti. Sonrasında bazı kişisel buhranlar yaşadığı söylentileri çıkmış, nitekim Grothendieck de matematikle ilişkisini kesmişti. Grothendieck, bugün Pirene Dağları’nda küçük bir ülke olan Andorra’da münzevî bir hayat sürdüğü tahmin ediliyor.
Not: Newscientist dergisinden çeviren ve derleyen Neveser Köker.
| DİĞER HABERLER İÇİN TIKLAYINIZ |
 |
| |
